Achtergrond: de weg naar werkelijk rendement
Op 24 december 2021 deed de Hoge Raad een baanbrekende uitspraak: het toenmalige Box 3-systeem schond het eigendomsrecht en het gelijkheidsbeginsel. Het systeem ging er vanuit dat belastingplichtigen een hoog fictief rendement behaalden, terwijl de werkelijkheid — zeker voor spaarders — veel lager lag.
Als gevolg hiervan moest de Belastingdienst 'rechtsherstel' bieden voor de jaren 2017-2022. Miljoenen belastingplichtigen ontvingen een teruggave of herziene aanslag.
Het huidige systeem (2023-2026)
In afwachting van de definitieve nieuwe wet geldt er een interim-systeem op basis van categorieën. Elk vermogenscategorie heeft een eigen fictief rendement:
| Categorie | Fictief rendement | Belasting (36%) |
|---|---|---|
| Banktegoeden | 1,44% | 0,52% |
| Beleggingen (overige bezittingen) | 6,04% | 2,17% |
| Onroerend goed | 6,04% | 2,17% |
| Schulden (aftrekbaar) | 2,47% | -0,89% |
Rekenvoorbeeld — huidige situatie
Situatie: €200.000 volledig belegd (geen fiscale partner)
De nieuwe wet: Wet Werkelijk Rendement (2028)
De Tweede Kamer heeft ingestemd met het wetsvoorstel. De wet introduceert belasting op het werkelijk behaalde rendement — en dat is een fundamentele verandering.
Wat valt wél onder rendement
- Dividenden en rentebetalingen
- Ongerealiseerde koerswinsten (jaarlijkse stijging)
- Huurinkomsten
- Jaarlijkse waardestijging vastgoed
- Verkoopwinsten bij realisatie
Compenserende maatregelen
- Verliezen zijn verrekenbaar met toekomstige winsten
- Heffingsvrij vermogen blijft bestaan
- Belastingtarief blijft 36%
- Overgangsregeling voor lopende posities
Het compounding probleem
Het grootste nadeel van de nieuwe Box 3 wet is het effect op samengesteld rendement. Elke euro die u aan belasting betaalt op ongerealiseerde winst, kan niet meer groeien.
20-jaar projectie: €200.000 bij 7% rendement
* Indicatieve berekening. Gebruik onze calculator voor uw persoonlijke situatie.
Impact per vermogenscategorie
Spaarders
BeperktRente is al een 'gerealiseerde' opbrengst. Bij lage spaarrente is de belasting beperkt. Relatief weinig verandering ten opzichte van het huidige systeem.
Aandelenbeleggers / ETF-beleggers
HoogHet hardst getroffen. Jaarlijkse mark-to-market belasting op de koersstijging, ook zonder verkoop. Grote impact op buy-and-hold strategie.
Vastgoedbeleggers
Zeer hoogDubbele heffing: huurinkomsten én waardestijging van het pand worden belast. Vastgoed is illiquide, wat het liquiditeitsprobleem verergert.
Pensioenopbouw privé
StructureelNettovermogen op pensioenleeftijd significant lager door jaarlijkse heffingen. Langere horizons worden proportioneel harder geraakt.
Rechtsonzekerheid — de wet kan nog wijzigen
Wij houden deze pagina actueel bij alle relevante wijzigingen. Schrijf u in voor onze nieuwsbrief om als eerste op de hoogte te zijn.
Bekijk alle updates